خدمات مشاوره ای قبل از انقلاب اسلامی 

در کشور ما نیز مانند اغلب نقاط دنیا، تحولات صنعتی و اجتماعی و بویژه تحولات شغلی، افزایش جمعیت و به هم خوردن ترکیب نسبی آن و با سواد شدن مردم در پنجاه سال اخیر، نیاز به خدمات مشاوره ای را الزامی نموده است. در سال 1332 با کمک سازمان صنایع کشور و وزارت کار، برای انتخاب صحیح تر افراد در سازمانها، از آزمونهای تشخیصی استفاده شد. به تدریج منابع علمی و وسایل اندازه گیری روانی متعددی فراهم گردید. از سال 1340 خدمات مشاوره ای استخدامی در ارتش نیروی هوایی و سپس در دیگر وزارتخانه و سازمانها توجه به خدمات مشاوره ای معمول شد.

اما استفاده از خدمات مشاوره برای دانش آموزان، به سال 1350 بر می گردد که اولیای فرهنگ و علم دوستان، ایران را با چگونگی خدمات مشاوره ای در مدارس اروپا آشنا کردند و از آن پس با تاسیس دفتر طرح ها و برنامه ها، مطالعات لازم برای اجرای این مهم در مدارس شروع شد. به طوری که در سال 1344، تصمیم های لازم برای تربیت متخصصان مشاوره ای در سطوح لیسانس و فوق لیسانس در دانشسرای عالی و به تدریج در دیگر مراکز آموزش عالی اتخاذ گردید. از سال 1350 عملا خدمات راهنمایی و مشاوره در مدارس برای دانش آموزان 12 تا15 ساله (مقطع جدید یا دوره راهنمایی) متداول گردید. به همراه این اقدام بنیادی، خدمات جنبی دیگری نیز در وزارت آموزش و پرورش به شکل موازی و پیگیر به اجرا در آمد، مانند تهیه پرونده تحصیلی، بروشورهای شغلی، تهیه انواع آزمونهای پیشرفت تحصیلی و روانی، اقدام به شناساندن خدمات مشاوره ای به جامعه و بخصوص اولیای شاگردان، ایجاد مراکز مجهز و تخصصی تر برای استفاده شاگردان ارجاعی و اولیای آنها، اعزام دانشجو در زمینه های مربوطه به خارج از کشور، ارزیابی های دقیق و مستمر برنامه ها و …

علیرغم برخی مشکلات در برنامه نوپای خدمات مشاوره ای، از آنجا که بررسیهای پیگیرانه، نشان دهنده موثر و مفید بودن این خدمات بود، در دیگر سازمانهای اجتماعی کشور نیز اقدامات مشابهی صورت گرفت.

اما باید گفت که این اقدامات اساسا دولتی و تقریبا رایگان، در مراجعان چندان اثر رشدی و یادگیری به جا نگذاشته است، زیرا متاسفانه، در یکصد سال اخیر مردم پیوسته متکی به اقدامات و یاریهای دولت شده و به دلیل فقر، بیسوادی و محدودیت فکری، به مشارکت مبتکرانه در کارهای عمومی و اجتماعی رویکردی نشان نداده اند. در واقع، در بسیاری از موارد، هدف مراجعان از خدمات مشاوره ای، استفاده از امکانات مالی و مانند آن بوده است. در صورتی که ماهیت خدمات مشاوره ای به گونه ای است که، اگر مراجع داوطلبانه، آگاهانه و فعالانه مشارکت نداشته باشد، احتمال توفیق در رشد و یادگیری و به کارگیری فکر، به حداقل می رسد.

دسته بندی : مرکز مشاوره